Utrecht,
23
maart
2010
|
00:00
Europe/Amsterdam

Winstherstel ASR Nederland

Samenvatting

ASR Nederland heeft in 2009 een netto resultaat gerealiseerd van EUR 255 mln. De solvabiliteit is gestegen naar 232%. Tegelijkertijd zijn er belangrijke stappen gezet in het kader van het realiseren van de strategische prioriteiten: verminderen van balansrisico's, versterken van de klantgerichtheid en verlaging van de kosten.

Kerngegevens

(EUR miljoen)

2009

2008

Netto resultaat

255

-640

Solvabiliteit

232%

170%

Omzet

4.860

5.758

Kosten

589

591

Totaal vermogen *

2.975

1.757

Aantal FTE’s

4.454 FTE

4.540 FTE

* Eigen vermogen inclusief herwaardering van het vastgoed.

Voortgang realisatie strategische prioriteiten

Gericht op klanten

  • Nieuwe productfilosofie in Leven en Schade geïmplementeerd
  • Versterken klantbeleving verankerd
  • Naamsbekendheid gestegen

Financiële soliditeit

  • Aandelenbelang verminderd
  • Renterisico teruggebracht
  • Herstructurering van achtergestelde obligatie lening naar Tier-1 vermogen

Verhogen van de efficiency

  • EUR 70 miljoen kostenbesparing gerealiseerd, exclusief de ontvlechting- en reorganisatiekosten
  • Nieuwe besparingsmaatregelen opgestart
  • Aanpassingen in de organisatie doorgevoerd
     

Toelichting van Jos Baeten, voorzitter Raad van Bestuur ASR Nederland.

“Kijkend naar waar we vandaan komen, zijn we tevreden over ons financiële resultaat. Ondanks moeilijke markt- omstandigheden heeft het winstherstel dat zich in het eerste halfjaar aftekende, doorgezet. Ook is onze balanspositie sterk verbeterd. Belangrijk is de verbetering van onze solvabiliteit: enerzijds gelet op de ervaringen met de kredietcrisis, anderzijds met het oog op de eisen die Solvency II gaat stellen.

De ontvlechting uit Fortis is afgerond en was een ingrijpende operatie. Onze balans is inmiddels anders ingericht. We hebben onze nieuwe namen geïntroduceerd. Staven die voorheen op concernniveau gemeenschappelijk waren, zijn opnieuw gevormd voor ASR Nederland als zelfstandig bedrijf. De ICT-omgeving is weer volledig in eigen beheer. Dit alles had ingrijpende personele consequenties. De effecten hiervan tekenen zich af in onze cijfers, bijvoorbeeld in de kosten en de FTE-ontwikkeling. Het proces van afscheid nemen van de internationale concernomgeving waarin wij steeds sterker geworteld waren geraakt, in combinatie met de ongewisheid over de toekomst op langere termijn, heeft uiteraard onze medewerkers niet onberoerd gelaten. Bovendien hebben ook zij persoonlijk de schok van de kredietcrisis en de negatieve ontwikkeling van de reputatie van de financiële sector aan den lijve ondervonden.

Dat wij desondanks zo hebben gepresteerd, is tekenend voor de veerkracht van onze mensen en daarmee van ons bedrijf. Dit geeft vertrouwen voor de grote uitdagingen die ons wachten. De financiële sector moet zich als het ware heruitvinden. Als ASR hebben wij daarin inmiddels verstrekkende keuzes gemaakt. Maar de algemeen economische ontwikkeling biedt nog weinig zicht op echte verbetering op korte termijn. De val van het kabinet komt ook in dit opzicht buitengewoon ongelegen voor onze sector. Als verzekeraars hebben wij alle belang bij de wijze waarop structurele hervormingsprocessen worden ingevuld. Zoals bijvoorbeeld met betrekking tot het arbeidsongeschiktheidsstelsel. Hierin treedt nu vertraging op. Bovendien zijn de politieke vooruitzichten onduidelijk. Los daarvan lopen er evaluaties ten aanzien van onder andere toezicht en de WFT, die tot uitkomsten kunnen leiden in de vorm van wetgeving en toezicht. Deze kunnen verstrekkende consequenties hebben voor onze sector. Dit vraagt implementatietijd. En dus een zekere mate van voorspelbaarheid. Die is nu nog verder uit beeld geraakt.”

Financiële resultaten

Het netto resultaat over 2009 bedroeg EUR 255 miljoen. Dit is een enorme verbetering in vergelijking met het historische dieptepunt van 2008 (EUR -640 miljoen). Het voorzichtige herstel van de financiële markt vanaf het tweede kwartaal heeft hieraan sterk bijdragen. Tegelijkertijd moet worden aangetekend dat incidentele factoren in beide jaren grote invloed hadden. In 2008 was dat de voorziening voor de schikking inzake beleggingsverzekeringen. In 2009 zijn dat de herstructurering van achtergesteld kapitaal en de eenmalige kosten van de ontvlechting.

Het eigen vermogen is toegenomen van EUR 1.757 miljoen naar EUR 2.975 miljoen, inclusief de herwaardering van het vastgoed. De solvabiliteit bedroeg per einde 2009 232%. Ook dit is een sterke verbetering vergeleken met 2008 (170%). Door het rente- en aandelenrisico terug te brengen is de gevoeligheid van de solvabiliteit voor externe factoren sterk verminderd.

Het netto resultaat over 2009 toewijsbaar aan aandeelhouders, zal ter versterking van de buffers aan de reserves worden toegevoegd. ASR Nederland zal daarom geen dividend uitkeren over dit resultaat.

Medio van het jaar is een achtergestelde obligatielening (TOPrS) geherstructureerd, die was vormgegeven via een Amerikaanse structuur. 91% Van de beleggers heeft ingestemd met de omzetting naar hybride Tier 1-leningen, direct uitgegeven door ASR Nederland. Deze staan genoteerd aan Euronext. Het aandelenkapitaal wordt sinds 3 oktober 2008 gehouden door de Nederlandse Staat. Er is geen sprake van kapitaalsteun. Tevens zijn geen garanties of leningen verstrekt.

Vanuit zijn visie op de marktontwikkeling en het perspectief op langere termijn streeft ASR Nederland naar een structurele, substantiële verlaging van de kosten/omzet ratio. Als aanzet daartoe is in april 2009 een kostenbesparingsprogramma van EUR 100 miljoen t.o.v. de begroting van 2009 geïntroduceerd voor de periode tot medio 2010. Onderdeel daarvan is een vermindering van 700 arbeidsplaatsen.

Per einde jaar is van de beoogde kostenreductie EUR 70 miljoen gerealiseerd. Door diverse eenmalige lasten voor de ontvlechting en de reorganisatie, is de besparing niet volledig zichtbaar in de operationele kosten. De aangekondigde vermindering van het aantal arbeidsplaatsen loopt, maar is nog maar deels zichtbaar in de cijfers over 2009. Inmiddels zijn nieuwe kostenmaatregelen bekend gemaakt, die op termijn effect zullen sorteren.

Omzet

De vraag naar verzekeringsproducten stond marktbreed onder druk. Voor een belangrijk deel is dat een gevolg van de stagnerende economie en het consumentenvertrouwen dat nog weinig tekenen van herstel liet zien. Dat zorgde voor een verhevigde strijd om marktaandeel resulterend in een daling van het premieniveau over de gehele linie. Minder vraag en lagere premies vertaalden zich in de ontwikkeling van de omzet.

De daling in de omzet van ASR Nederland in levensverzekeringen (-28%) was voornamelijk te wijten aan verminderde afzet van koopsommen alsmede de stagnerende hypotheek- en pensioenmarkt. Het marktaandeel in hypotheken is sterk teruggelopen. Behalve de omstandigheden aan de vraagkant speelden ook de problemen met betrekking tot het aantrekken van funding voor hypothekenverstrekking parten. Bovendien vormde banksparen een groeiende concurrent van levensverzekeringen.

In zakelijke schadeverzekeringen leidden toenemende bedrijfssaneringen tot vermindering van de verzekeringsbehoefte. Bij particuliere schadeverzekeringen bleef de omzet ondanks de toenemende concurrentie in lijn met die van totaal steeg de omzet met 3%.

Value Added New Business (Leven) en combined ratio (Schade)

De levenproductie heeft gedurende 2009 zwaar onder druk gestaan. Deze productie kent een genormaliseerde Value Added New Business (VANB) van EUR 9 miljoen. Als gevolg van het lage niveau van de productie is de kostennorm overschreden. Volledige toerekening van de gemaakte kosten ten behoeve van de productie 2009 resulteert in een lagere VANB van EUR -2 miljoen. Op dit moment lopen verschillende acties om productie en bijbehorende kosten meer met elkaar in lijn te brengen.

De combined ratio in het schadebedrijf steeg naar 102,1%. Dit was met name te wijten aan de hogere schadelast bij arbeidsongeschiktheids- en autoverzekeringen en aan incidentele schadegebeurtenissen zoals de storm in mei en een aantal grote branden. Inmiddels zijn de nodige maatregelen getroffen om de combined ratio te verbeteren. De ontwikkeling van de combined ratio zal in 2010 een punt van aandacht blijven.

Nieuwe identiteit ASR in Nederland

ASR Nederland streeft naar evenwicht in de belangen van zijn stakeholders. Dit tegen de achtergrond van de nieuwe economische realiteit, de herordening van de financiële sector, de maatschappelijke veranderingen en niet in de laatste plaats de veranderingen in consumentengedrag. De lessen uit het verleden, te weten uit de beleggingsverzekeringsaffaire, de kredietcrisis en het uiteenvallen van het voormalige moederconcern Fortis maken daarbij deel uit van het referentiekader.

Producten

Zowel in levens- als in schadeverzekeringen is een nieuwe generatie producten geïntroduceerd. Opbouw, transparantie, begrijpelijkheid, kosten, contractstermijnen en distributievergoeding voldoen

daarin aan moderne maatstaven. Deze zijn wezenlijk anders dan voorheen. De eerste reacties maken duidelijk dat dit als een ingrijpende vernieuwing wordt ervaren. Dit vraagt gewenning in het verkoopproces. Inmiddels zijn campagnes gestart gericht op de bekendheid bij consumenten ter ondersteuning van de distributie via intermediairs.

Door de multifunding strategie, die mogelijk is geworden door de ontvlechting uit Fortis, heeft ASR Nederland aan het eind van het jaar een nieuw concurrerend hypotheekproduct kunnen introduceren. En Fortis ASR Bank is teruggekocht van Fortis Bank Nederland. Daarmee beschikt ASR Nederland weer over een bank ten behoeve van beleggings- en spaarproducten, die onder andere via het intermediair zullen worden aangeboden.

Klantbeleving

Om de klantbeleving sterker in de organisatie te verankeren, zijn allerlei structurele en incidentele activiteiten ondernomen. Door middel van gericht klantenonderzoek en via klantenpanels is de eindgebruiker met zijn behoefte en emotie als het ware ‘naar binnen gehaald’. In het beoordelings- en beloningsysteem van management is de klantbeleving inmiddels verankerd en wel in de vorm van de zogenaamde net promotor score.

Distributie

ASR Nederland zet zijn producten voor meer dan 80 procent af via het onafhankelijke intermediair. Het intermediair staat onder grote druk. Incidenten en groeiende kritiek van consumentenzijde zorgen voor negatieve publiciteit. Dit heeft het antisentiment bij de politiek tot grote hoogte doen oplaaien en voedt de stroom aan nieuwe wetgeving. Tezamen met de stagnerende economie leidt dit tot versnelling van het saneringsproces dat al gaande was. ASR Nederland gelooft in de rol van het onafhankelijke intermediair ook in de toekomst. Een groot deel van de verzekeringsconsumenten zal behoefte houden aan deskundig, persoonlijk advies en begeleiding in een eigentijdse vorm. Daarom heeft en houdt ASR Nederland alle belang bij een toekomstbestendig intermediairsysteem dat op moderne leest is geschoeid. Daar maakt ASR Nederland zich ook in de markt sterk voor. Naar de individuele intermediairs met wie wordt samengewerkt, zet ASR Nederland zich ervoor in hen te ondersteunen bij het moderniseren van hun businessmodellen. Daartoe zijn allerlei initiatieven genomen. ASR Verzekeringen is door het intermediair uitgeroepen tot de beste all round verzekeraar van 2009.

Marktbreed wint de internetverkoop van met name doorsnee particuliere schadeverzekeringen terrein. Vanuit zijn multi-channel strategie wil ASR Nederland ook de klanten die zelf hun verzekeringszaken willen regelen, bedienen. Daartoe is in 2008 Ditzo geïntroduceerd met een spraakmakende merkcampagne. Het vervolg daarop heeft gezorgd voor een brede naamsbekendheid. Omzetgroei alsmede diverse awards vormen een erkenning van het vernieuwende concept dat Ditzo klanten biedt.

Naamsbekendheid

Naast ASR Nederland is ook ASR Verzekeringen in 2009 als nieuwe naam geïntroduceerd. Medio 2009 is een publiekscampagne gestart onder de slogan: ‘Wij zijn ASR ? En wie bent u ?’. Daarin vertelt ASR Verzekeringen dat zij de persoonlijkste verzekeraar van Nederland is en dat juist daarom wordt samengewerkt met onafhankelijke verzekeringsadviseurs. Deze campagne is goed ontvangen. Ten behoeve van de naamsbekendheid is het voor 2009 lopende sponsorcontract met Feyenoord overgenomen van Fortis. Recent is bekendgemaakt dat ASR Nederland ook de komende twee jaar als sponsor van Feyenoord zal optreden. Deze keuze is mede gebaseerd op onderzoek naar de effecten van voetbalsponsoring.

Herinrichting van de organisatie

Het scheppen van de juiste randvoorwaarden om de strategie optimaal te implementeren en efficiencyverbetering te realiseren, staan centraal in de herinrichting van de organisatie. ASR Nederland heeft zijn labelgestuurde organisatie vervangen door een marktgerichte organisatie. De productlijnen zijn losgekoppeld van de drie distributie-organisaties (ASR Verzekeringen, de Amersfoortse en Ditzo).

Daarnaast bestaan een tweetal zelfstandige specialisten (de Europeesche, Ardanta). De backoffices van ASR Verzekeringen en de Amersfoortse zijn organisatorisch onder één aansturing gebracht. Falcon, de unit-linked verzekeraar, wordt eind van dit jaar geïntegreerd in ASR Verzekeringen.

De huisvesting, met uitzondering van de Europeesche in Amsterdam en Ardanta in Enschede, wordt geconcentreerd. Dit zal gefaseerd geschieden. Uiterlijk 2015 zullen de verschillende labels en bedrijfsonderdelen, die in 15 gebouwen op 11 locaties in het land waren gevestigd, op één centrale lokatie in de regio Utrecht zijn gehuisvest. Inmiddels zijn er 3 locaties (Amersfoort/Mondriaan, Woerden en Odijk) gesloten. Het operational excellence programma is erop gericht dat alle bedrijfsprocessen gecertificeerd zullen worden op basis van kwaliteit en efficiency. Inmiddels zijn aanvullende efficiëntieprogramma’s aangekondigd. Deze richten zich onder meer op complexiteitsreductie en herbezinning op stafactiviteiten. Recent is aangekondigd dat de uit de Fortis-tijd stammende bestuursstructuur wordt aangepast. Onderdeel daarvan is dat de Hoofddirectie is vervangen door een Raad van Bestuur. Het aantal bestuurders is daarbij teruggebracht van zes naar vier.

Toekomst

ASR Nederland is sinds drie oktober 2008 100 procent eigendom van de Staat der Nederlanden. In tegenstelling tot een aantal andere financiële instellingen heeft ASR Nederland geen kapitaalsteun ontvangen. Tevens zijn geen garanties of leningen verstrekt. Zoals de overheid vanaf het allereerste moment heeft aangegeven, is het de bedoeling dat ASR Nederland wordt teruggebracht naar de private markt. De wijze waarop en het moment van de privatisering is uiteraard onderwerp van gesprek.